YKS’de 4 Yılda Ne Değişti? 2023-2026 Taban Puanı ve Başarı Sıralaması Analizi

Türkiye’deki tüm lisans programlarının son dört yıllık taban puanını ve başarı sıralamasını karşılaştırdık: 12.188 program, 350 bölüm. Yıllar arası karşılaştırmaya, 2023’ten 2026’ya kadar dört yılın tamamında verisi bulunan 7.768 program girdi.

Sonuç tek cümleyle şu: sıralamanın zirvesi neredeyse hiç değişmedi, ama zirvenin hemen altındaki tablo baştan aşağı yeniden dizildi. Bu rapor hem dört yılın tamamına hem de 2025→2026 arasındaki son bir yıla ayrı ayrı bakıyor, çünkü ikisi her zaman aynı şeyi söylemiyor: bazı bölümler dört yıllık düşüşünü son yıl hızlandırdı, bazıları yön değiştirdi.

En çarpıcı bulgu, yıllardır tercih listelerinin başında olan bölümle ilgili. Bilgisayar Mühendisliği ve Yazılım Mühendisliği programlarının başarı sıralaması dört yıl boyunca kesintisiz geriledi. Bu, birkaç üniversitede yaşanan istisnai bir durum da değil. İncelediğimiz 98 Bilgisayar Mühendisliği programının tamamı ve 25 Yazılım Mühendisliği programının tamamı 2026’da 2023’teki sıralamasının gerisinde kaldı. İstisna yok.

Tabloları okumadan önce: iki kelime yeter

Bu raporda yüzdelerin yanında hep bir fiil var, çünkü sayının kendisi yönü söylemiyor. İki kelimeyi ayırt etmek yeterli:

Yazıda gördüğünüz	Anlamı
%23 geriledi	Bölüme girmek kolaylaştı. Rekabet gevşedi, aynı sıralamayla artık daha iyi bir üniversiteye yerleşilebiliyor.
%43 değerlendi	Bölüme girmek zorlaştı. Rekabet arttı, aynı sıralama artık yetmiyor.
Göreli sıra 0,31 → 0,67	Sayı büyüdüyse geriledi, küçüldüyse değerlendi. 1,00 alanın tam ortası demek.

“Geriledi” bölümün kötü olduğu anlamına gelmez. Bölümün alan içindeki yeri geriledi, niteliği değil. Aday açısından gerileyen bölüm çoğu zaman fırsat, değerlenen bölüm ise dikkat gerektiren yerdir.

Özet: on bulgu

• Bilgisayar ve Yazılım Mühendisliği’nde kesintisiz düşüş. Göreli sıralama dört yılda sırasıyla yüzde 116 ve yüzde 149 geriledi.
• Düşüş yavaşlamıyor, hızlanıyor. Bilgisayar Mühendisliği son bir yılda tek başına yüzde 31, Yazılım Mühendisliği yüzde 40 geriledi. İkisi de dört yıllık ortalama yıllık hızın belirgin üzerinde.
• Bu bir bölüm sorunu değil, aile sorunu. Bilişim ailesindeki program sayısı dört yılda 570 → 655 çıkarken ailenin göreli sıralaması 0,35’ten 0,70’e geriledi.
• Zirve yerinde duruyor. Tıp, Hukuk, Diş Hekimliği ve Eczacılık dört yıl boyunca alanının en seçici bandından çıkmadı; göreli sıralamalarındaki oynama 0,05 puanı geçmiyor.
• Sosyal bilimler geri döndü. İktisat yüzde 36, Tarih yüzde 43 daha seçici hâle geldi.
• Öğretmenlikte talep çekildi. Öğretmenlik ailesinde program sayısı dört yılda 781 → 725’e düştüğü hâlde göreli sıralama yüzde 26 geriledi.
• Sağlık, bilişimin aynadaki tersi. Sağlık ailesinde program sayısı neredeyse aynı oranda arttı (1224 → 1395) ama göreli sıralama yüzde 15 iyileşti.
• Son yılın en sert hareketi: Pilotaj tek yılda yüzde 91 geriledi; Havacılık Elektrik ve Elektroniği ise yüzde 22 değerlendi.
• Dengeye bakınca: incelenen 131 bölümün 84’ü dört yılda alanının ortalamasına göre değerlendi, 47’si geriledi. Son bir yılda ise 70 bölüm değerlendi.
• Havacılık ve denizcilik toparlandı. Gemi Makineleri İşletme Mühendisliği, Havacılık Elektrik ve Elektroniği, Gemi İnşaatı ve Gemi Makineleri Mühendisliği en çok değerlenen 20 bölüm arasında.

---

Yöntem: “göreli sıralama” nedir, neden gerekli?

Bu bölümü atlamayın, çünkü rapordaki bütün yüzdeler buna dayanıyor. Anlatımı üç adımda kuruyoruz: önce neyin işe yaramadığını, sonra neden işe yaramadığını, en sonunda ne yaptığımızı.

Adım 1: Taban puanı karşılaştırmak işe yaramıyor

Her yıl sınavın zorluğu, soru dağılımı ve puan hesaplama katsayıları değişir. Bu yüzden 2023’te 450 puan ile 2026’da 450 puan aynı şeyi ifade etmez. Aşağıdaki tablo bunu tek başına gösteriyor: puan türlerinin medyan taban puanı, öğrenciler daha iyi ya da daha kötü olmadan, sadece sınav değiştiği için oynuyor.

Puan türü	2023	2024	2025	2026
Sayısal	358,01	332,27	354,25	372,57
Eşit Ağırlık	306,28	303,03	308,89	322,16
Sözel	346,37	355,97	324,42	345,04
Dil	388,27	386,66	385,85	394,62

Adım 2: Başarı sıralaması daha iyi, ama yeterli değil

Sıralama, sınavın zorluğundan bağımsızdır: 10.000’inci olmak her yıl “önümde 10.000 kişi var” demektir. Fakat bir sorun daha var: sıralama ölçeğinin kendisi kayıyor. Aday sayısı ve adayların puan türleri arasındaki dağılımı değiştiği için, aynı sıralama her yıl aynı rekabeti anlatmıyor.

Puan türü	2023	2024	2025	2026	2023→2026
Sayısal	173.332	180.873	166.258	153.724	%11 ileri
Eşit Ağırlık	369.846	329.961	293.796	248.373	%33 ileri
Sözel	121.279	120.890	128.049	94.682	%22 ileri
Dil	33.228	30.074	27.436	24.416	%27 ileri

Tablodaki hareket ciddi: eşit ağırlıkta ortadaki sıra dört yılda 369.846’den 248.373’e çıktı. Bu kaymayı hesaba katmazsanız neredeyse her bölüm “yükselmiş” gibi görünür ve analizin tamamı çöp olur.

Adım 3: Sırayı kendi alanının ortasına bölmek

Yaptığımız şey basit. Bir programın o yıldaki başarı sıralamasını, aynı yılın ve aynı puan türünün medyan sıralamasına bölüyoruz. Çıkan sayıya göreli sıralama diyoruz:

Göreli sıralama = programın sıralaması ÷ o yıl o puan türünün medyan sıralaması

Medyan, “tam ortadaki” değer demektir: bütün sayısal programları sıralamalarına göre dizip ortadakini seçersek onun sırası o yılın sayısal medyanıdır. Yani göreli sıralama şu soruyu yanıtlıyor: bu program, kendi alanının ortasına göre nerede duruyor? Ölçek her yıl yeniden kurulduğu için sınavdaki ve aday sayısındaki değişim otomatik olarak elenir.

Göreli sıralama	Ne anlama gelir
1,00	Program tam ortada, alanının medyanı kadar seçici.
0,50	Medyanın iki kat üstünde: daha seçici, girmek daha zor.
0,10	Alanının en seçici yüzde 10’luk diliminde.
2,00	Medyanın iki kat gerisinde: daha ulaşılabilir.
Sayı küçülüyorsa	Bölüm değerlendi: rekabet arttı, girmek zorlaştı.
Sayı büyüyorsa	Bölüm geriledi: rekabet gevşedi, girmek kolaylaştı.

Somut örnek: sıran iyileşirken geriye düşmek

Yöntemin neden gerekli olduğunu tek bir gerçek programda görmek en kolayı. Aşağıdaki program dört yılda başarı sıralamasını iyileştirdi, ama aynı dönemde alanının ortası çok daha hızlı iyileştiği için geriye düştü.

Ölçüt	2023	2026	Değişim
İç Mimarlık ve Çevre Tasarımı (Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi) başarı sıralaması	292.570	241.880	50.690 sıra ileri
Eşit Ağırlık alanının medyan sıralaması	369.846	248.373	121.473 sıra ileri
Göreli sıralama (bölme sonucu)	0,79	0,97	%23 geriledi

Okunuşu şöyle: bu program 50.690 sıra ilerledi, ama alanının ortası 121.473 sıra ilerledi. Yani program yerinde saydı, alan onun önüne geçti. Ham sıralamaya bakarak “iyileşmiş” dersiniz; göreli sıralama gerçeği söylüyor. Raporda “geriledi” dediğimiz her yerde kastettiğimiz budur: programın kendisi değil, alan içindeki yeri geriledi.

Bir bölümün göreli sıralaması ise, o bölümdeki her programın göreli sıralaması ayrı ayrı hesaplanıp medyanı alınarak bulunur. Ortalama değil medyan kullanıyoruz: tek bir uç program (çok küçük kontenjanlı ya da olağandışı bir yıl geçirmiş bir program) bölümün tamamını yanlış göstermesin.

---

2025 → 2026: son bir yılda ne oldu?

Dört yıllık trend yönü gösterir, ama bu yıl tercih yapacak bir aday için en taze sinyal son yıldır. 2025’ten 2026’ya 70 bölüm değerlendi, 61 bölüm geriledi. Yani son yıl dört yıllık tabloya göre daha dengeli; büyük kırılmalar birkaç bölümde toplandı.

Son yılda en çok gerileyen 15 bölüm

Bölüm	Puan türü	Göreli sıra 2025 → 2026 (küçük = daha seçici)	Son yıl	4 yıl
Pilotaj	Sayısal	0,06 → 0,12	%91 geriledi	%64 geriledi
Yazılım Mühendisliği	Sayısal	0,58 → 0,80	%40 geriledi	%149 geriledi
Bilgisayar Mühendisliği	Sayısal	0,51 → 0,67	%31 geriledi	%116 geriledi
Amerikan Kültürü ve Edebiyatı	Dil	0,38 → 0,48	%27 geriledi	%13 geriledi
Gastronomi ve Mutfak Sanatları	Sözel	0,45 → 0,55	%22 geriledi	%7 değerlendi
İstatistik	Sayısal	0,89 → 1,06	%20 geriledi	%5 geriledi
İç Mimarlık ve Çevre Tasarımı	Eşit Ağırlık	0,72 → 0,86	%19 geriledi	%17 geriledi
Gazetecilik	Sözel	2,30 → 2,71	%18 geriledi	%9 değerlendi
Psikoloji	Eşit Ağırlık	0,39 → 0,46	%17 geriledi	%52 geriledi
Gıda Mühendisliği	Sayısal	0,86 → 0,99	%15 geriledi	%12 geriledi
İngilizce Öğretmenliği	Dil	0,66 → 0,76	%15 geriledi	değişmedi
Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık	Eşit Ağırlık	0,44 → 0,50	%14 geriledi	%38 geriledi
Matematik Öğretmenliği	Sayısal	0,74 → 0,84	%13 geriledi	%100 geriledi
Görsel İletişim Tasarımı	Sözel	0,40 → 0,45	%13 geriledi	%21 değerlendi
Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Öğretmenliği	Sayısal	1,36 → 1,52	%12 geriledi	%23 geriledi

Tablonun ilk satırı dikkat çekici: Pilotaj tek yılda yüzde 91 geriledi ve bu, dört yıllık yüzde 64 değişimin neredeyse tamamının son yılda gerçekleştiği anlamına geliyor. Bilgisayar ve Yazılım Mühendisliği’nin de burada üst sıralarda olması, düşüşün yavaşlamadığını gösteriyor.

Son yılda en çok değerlenen 15 bölüm

Bölüm	Puan türü	Göreli sıra 2025 → 2026 (küçük = daha seçici)	Son yıl	4 yıl
Havacılık Elektrik ve Elektroniği	Sayısal	1,50 → 1,17	%22 değerlendi	%33 değerlendi
Dil ve Konuşma Terapisi	Sayısal	0,61 → 0,52	%15 değerlendi	%37 değerlendi
Hukuk	Eşit Ağırlık	0,07 → 0,06	%15 değerlendi	%7 değerlendi
Ergoterapi	Sayısal	1,35 → 1,15	%15 değerlendi	%20 değerlendi
Arapça Mütercim ve Tercümanlık	Dil	2,40 → 2,07	%14 değerlendi	%13 değerlendi
Halkla İlişkiler ve Reklamcılık	Sözel	0,78 → 0,67	%14 değerlendi	%32 değerlendi
Finans ve Bankacılık	Eşit Ağırlık	2,60 → 2,27	%13 değerlendi	%20 değerlendi
Türkçe Öğretmenliği	Sözel	0,43 → 0,37	%12 değerlendi	%21 geriledi
Ekonometri	Eşit Ağırlık	1,96 → 1,72	%12 değerlendi	%28 değerlendi
Hemşirelik	Sayısal	0,97 → 0,86	%12 değerlendi	%21 değerlendi
Sosyal Hizmet	Eşit Ağırlık	1,39 → 1,23	%12 değerlendi	%15 değerlendi
Yeni Medya ve İletişim	Sözel	0,53 → 0,47	%11 değerlendi	%39 değerlendi
Sosyal Bilgiler Öğretmenliği	Sözel	1,11 → 0,99	%11 değerlendi	%44 geriledi
Maliye	Eşit Ağırlık	1,45 → 1,30	%10 değerlendi	%36 değerlendi
Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri	Eşit Ağırlık	1,58 → 1,42	%10 değerlendi	%36 değerlendi

Yön değiştirenler: trendin kırıldığı bölümler

Aşağıdaki bölümlerde dört yıllık eğilim ile son yılın yönü birbirine zıt. Bunlar tercih açısından en riskli gruptur: geçmiş veriye bakarak kurduğunuz beklenti bu yıl tutmayabilir.

Bölüm	4 yıl	Son yıl	Durum
Türkçe Öğretmenliği	%21 geriledi	%12 değerlendi	Dört yıl geriledi, son yıl toparlandı
Sosyal Bilgiler Öğretmenliği	%44 geriledi	%11 değerlendi	Dört yıl geriledi, son yıl toparlandı
Moleküler Biyoloji ve Genetik	%44 geriledi	%7 değerlendi	Dört yıl geriledi, son yıl toparlandı
Arap Dili ve Edebiyatı	%37 geriledi	%5 değerlendi	Dört yıl geriledi, son yıl toparlandı
Görsel İletişim Tasarımı	%21 değerlendi	%13 geriledi	Dört yıl değerlendi, son yıl geri döndü
Radyo, Televizyon ve Sinema	%20 değerlendi	%10 geriledi	Dört yıl değerlendi, son yıl geri döndü
Havacılık Yönetimi	%17 değerlendi	%9 geriledi	Dört yıl değerlendi, son yıl geri döndü
Uluslararası İlişkiler	%14 değerlendi	%8 geriledi	Dört yıl değerlendi, son yıl geri döndü
İnşaat Mühendisliği	%11 değerlendi	%5 geriledi	Dört yıl değerlendi, son yıl geri döndü

---

1. Bilgisayar ve Yazılım Mühendisliği: dört yıllık kesintisiz düşüş

Türkiye’de son on yılın en gözde bölümü Bilgisayar Mühendisliği’ydi. Veriler bu dönemin bittiğini değil, rekabetin belirgin şekilde gevşediğini gösteriyor. Üstelik düşüş tek bir yıla ait bir sıçrama değil; dört yılın her birinde aynı yönde:

Bölüm	2023	2024	2025	2026	2023→2026
Bilgisayar Mühendisliği	0,31	0,43	0,51	0,67	%116 geriledi
Yazılım Mühendisliği	0,32	0,56	0,58	0,80	%149 geriledi
Elektrik-Elektronik Mühendisliği	0,54	0,57	0,55	0,51	%4 değerlendi
Makine Mühendisliği	0,60	0,63	0,57	0,56	%7 değerlendi

Elektrik-Elektronik ve Makine Mühendisliği’nin neredeyse hiç değişmediğine dikkat edin. Yani bu bir “mühendislikten kaçış” değil; doğrudan yazılım tarafına özgü bir hareket.

Zirvedeki devlet üniversitelerinde durum

Düşüşün taşra üniversiteleriyle sınırlı olduğu düşünülebilir. Tam tersi: en sert hareket en tepedeki programlarda yaşandı.

Üniversite	Başarı sırası 2023 → 2026	Taban puan 2023 → 2026	Sıra değişimi
Orta Doğu Teknik Üniversitesi	716 → 2.989	544,86 → 531,79	%317 geriledi
Boğaziçi Üniversitesi	775 → 4.560	544,50 → 526,75	%488 geriledi
İstanbul Teknik Üniversitesi	1.147 → 2.503	542,06 → 533,68	%118 geriledi
Galatasaray Üniversitesi	3.346 → 15.032	532,58 → 506,71	%349 geriledi
Hacettepe Üniversitesi	3.388 → 15.957	532,43 → 505,35	%371 geriledi
Yıldız Teknik Üniversitesi	5.039 → 14.954	527,29 → 506,82	%197 geriledi
Türk-Alman Üniversitesi	5.478 → 22.947	526,09 → 495,65	%319 geriledi
Marmara Üniversitesi	7.387 → 33.303	521,30 → 483,05	%351 geriledi
İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü	8.381 → 32.699	518,96 → 483,79	%290 geriledi
Gebze Teknik Üniversitesi	9.764 → 34.900	515,97 → 481,16	%257 geriledi
Ankara Üniversitesi	10.400 → 36.633	514,64 → 479,21	%252 geriledi
Dokuz Eylül Üniversitesi	14.246 → 52.071	507,33 → 462,29	%266 geriledi

Tablonun en öğretici yeri puan sütunu: taban puanlar yalnızca birkaç puan düştü, ama sıralamalar kat kat geriledi. Bunun nedeni zirvede sıralama ölçeğinin çok sıkışık olması: birkaç puanlık gerileme binlerce sıra kaybı demek. Yine de yönün dört yıl boyunca hiç değişmemesi tesadüf değil.

---

2. Arz mı talep mi? Verinin sezgiye aykırı cevabı

Bir bölümün sıralaması gerilediğinde ilk akla gelen açıklama şudur: kontenjan arttı, o yüzden taban düştü. Bu açıklama Türkiye verisinde çalışmıyor. Tam tersi çalışıyor.

131 bölümü, dört yılda program sayılarının ne kadar değiştiğine göre dört gruba ayırdık ve her grubun seçicilik değişimine baktık:

Bölüm grubu	Bölüm	Medyan seçicilik değişimi	Gerileyen bölüm oranı
Arzı daraldı	24	%7 geriledi	%54
Arzı yatay	39	%7 değerlendi	%38
Arzı büyüdü	46	%8 değerlendi	%35
Arzı çok büyüdü	22	%11 değerlendi	%14

Tablo baştan aşağı tek yönde ilerliyor. Program sayısı daralan bölümlerin yarıdan fazlası, %54’ü geriledi. Program sayısı çok büyüyen bölümlerde bu oran %14’e iniyor.

Bunun nedeni basit: üniversiteler talebin güçlü olduğu yere program açıyor. Yani program sayısındaki artış, talebin zayıfladığının değil güçlü olduğunun göstergesi. Kontenjan artışı bir sonuç, sebep değil. Bu tersyüz, raporun geri kalanını okurken aklınızda olsun: “kontenjan arttı, o yüzden düştü” cümlesi genel kural değil, istisna.

İstisnalar: arzı büyüdüğü hâlde gerileyen bölümler

Haber değeri tam da bu istisnalarda. Program sayısı büyüyen 67 bölümden 19 tanesi buna rağmen geriledi. Yani üniversiteler bu bölümlere yatırım yaptı, adaylar karşılık vermedi:

Bölüm	Program	Arz değişimi	Seçicilik değişimi
Matematik Öğretmenliği	12	%15 arttı	%100 geriledi
Pilotaj	23	%9 arttı	%64 geriledi
Arap Dili ve Edebiyatı	10	%18 arttı	%37 geriledi
Endüstri Mühendisliği	127	%6 arttı	%22 geriledi
Endüstriyel Tasarım	49	%13 arttı	%20 geriledi
İç Mimarlık ve Çevre Tasarımı	96	%17 arttı	%17 geriledi
Bilişim Sistemleri ve Teknolojileri	17	%22 arttı	%16 geriledi
Yönetim Bilişim Sistemleri	117	%29 arttı	%14 geriledi
Biyomedikal Mühendisliği	22	%50 arttı	%13 geriledi
Mimarlık	90	%23 arttı	%12 geriledi
Gıda Mühendisliği	15	%167 arttı	%12 geriledi
Coğrafya	51	%8 arttı	%11 geriledi

Listeye dikkat edin: bilişim, tasarım ve mimarlık ağırlıkta. Yönetim Bilişim Sistemleri, Bilişim Sistemleri ve Teknolojileri, İç Mimarlık, Mimarlık, Endüstriyel Tasarım, Endüstri Mühendisliği. Bunlar üniversitelerin son dört yılda en çok program açtığı alanlar ve adayların ilgisi bu genişlemeye yetişmemiş.

---

3. Bölüm ailelerine bakınca: bilişim, sağlık, öğretmenlik

Tek bir bölüme bakarak “gözden düştü” demek yanıltıcı, çünkü adaylar bölüm değil alan seçiyor. Doğru soru şu: o bölümün öğrencisini paylaştığı akraba bölümlerde ne oldu? Üç aileyi birlikte ölçtük.

Bölüm ailesi	Program 2023 → 2026	Arz değişimi	Göreli sıra 2023 → 2026 (küçük = daha seçici)	Seçicilik
Bilişim	570 → 655	%15 arttı	0,35 → 0,70	%99 geriledi
Sağlık	1.224 → 1.395	%14 arttı	1,03 → 0,87	%15 değerlendi
Öğretmenlik	781 → 725	%7 azaldı	0,35 → 0,44	%26 geriledi

Bilişim ve sağlıkta arz neredeyse aynı oranda büyüdü, ama sonuç tam ters oldu. Sağlıkta talep bu büyümeyi fazlasıyla karşıladı ve bölümler daha da seçici hâle geldi. Bilişimde ise arz büyümesine karşın seçicilik yüzde 99 geriledi. Az önceki bölümdeki genel kural hatırlanacak olursa, bilişim bu kuralın en büyük istisnası.

Öğretmenlik ise farklı bir hikâye. Arz 781’den 725’e daraldı ve seçicilik de yüzde 26 geriledi. Bu, arzı daralan bölümlerin genel eğilimiyle uyumlu, dolayısıyla tek başına şaşırtıcı değil. Şaşırtıcı olan büyüklüğü: eğitim fakültelerinde kontenjan kısılması talebi geri getirmedi, çünkü sorun kontenjan değil atama beklentisi.

Bilişimde ne oldu: kapı sayısı arttı, kapıların adı değişti

Bilişim ailesinin büyümesi klasik bölümlerden gelmiyor. Bilgisayar Mühendisliği ve Yazılım Mühendisliği program sayısı azaldı. Büyüme, dört yıl önce neredeyse hiç olmayan yeni adlardan geliyor.

Bölüm	Program 2023 → 2026	Değişim
Veri Bilimi ve Analitiği	0 → 29	+29 program
Yapay Zeka ve Veri Mühendisliği	4 → 25	+21 program
Yapay Zeka ve Makine Öğrenmesi	0 → 20	+20 program
Yapay Zeka Mühendisliği	8 → 17	+9 program
Bilgisayar Bilimleri	5 → 10	+5 program
Siber Güvenlik Mühendisliği	0 → 5	+5 program
İşletme ve Yapay Zeka	0 → 2	+2 program
Bilgisayar Mühendisliği	254 → 220	-34 program
Yazılım Mühendisliği	103 → 85	-18 program
Bilişim Sistemleri Mühendisliği	9 → 8	-1 program
Matematik ve Bilgisayar Bilimleri	8 → 7	-1 program

Bir ayrıntı daha, ve önemli: dört yılda açılan 217 yeni bilişim programının 2026 göreli sıralaması medyanı 1,07. Köklü programların medyanı ise 0,70. Yani yeni programlar alanın tam ortasında konumlanıyor, zirvede değil. Bu da yeni arzın zirvedeki adayı değil orta bandı çektiğini, köklü programların ise aşağıdan gelen adayı kaybettiğini gösteriyor.

---

4. Aynanın öteki yüzü: sosyal bilimler geri döndü

Yazılım tarafında kaybedilen rekabet başka yerde ortaya çıktı. Yıllarca “boş kalan bölüm” diye anılan iktisat, işletme ve tarih programları dört yılda ciddi biçimde toparlandı.

Bölüm	2023	2024	2025	2026	2023→2026
İktisat	1,95	1,90	1,37	1,25	%36 değerlendi
İşletme	1,07	1,02	0,95	0,94	%12 değerlendi
Maliye	2,02	1,94	1,45	1,30	%36 değerlendi
Tarih	3,62	2,24	2,13	2,07	%43 değerlendi
Sanat Tarihi	5,66	4,21	3,20	3,26	%42 değerlendi
Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri	2,23	2,17	1,58	1,42	%36 değerlendi

Program düzeyinde hareket daha da net. Dört yılda sıralamasını en çok yukarı taşıyan devlet programları:

Üniversite	Program	Başarı sırası 2023 → 2026	Değişim
İstanbul Üniversitesi	Fransızca Mütercim ve Tercümanlık	108.368 → 10.515	%90 ileri
Yıldız Teknik Üniversitesi	İşletme	51.678 → 6.520	%87 ileri
Yıldız Teknik Üniversitesi	İktisat	79.271 → 10.469	%87 ileri
İstanbul Üniversitesi	Almanca Mütercim ve Tercümanlık	89.049 → 14.311	%84 ileri
Hacettepe Üniversitesi	İktisat (İngilizce)	38.246 → 6.679	%83 ileri
Marmara Üniversitesi	Almanca Öğretmenliği (Almanca)	84.394 → 18.311	%78 ileri
Marmara Üniversitesi	Halkla İlişkiler ve Tanıtım	56.948 → 12.976	%77 ileri
Hacettepe Üniversitesi	İktisat	72.984 → 16.822	%77 ileri
Hacettepe Üniversitesi	İşletme (İngilizce)	25.471 → 5.924	%77 ileri
İstanbul Üniversitesi	Halkla İlişkiler ve Tanıtım	61.028 → 14.464	%76 ileri
Yıldız Teknik Üniversitesi	Türk Dili ve Edebiyatı	47.179 → 11.642	%75 ileri
Ege Üniversitesi	Tarih	60.417 → 15.078	%75 ileri

Buradaki isimler dikkat çekici: Yıldız Teknik, Hacettepe, Marmara, İstanbul Üniversitesi. Köklü devlet üniversitelerinin sosyal bilim programları, dört yıl önce girilebilir seviyedeyken bugün ciddi rekabet gerektiriyor.

---

5. Zirve neden hiç oynamadı?

Tüm bu hareketliliğe rağmen listenin en tepesi şaşırtıcı ölçüde sabit kaldı. Dört bölümün göreli sıralaması dört yıl boyunca en fazla 0,05 puan oynadı. Yüzde sütununa aldanmayın: zirvede 0,12’den 0,10’a inmek yüzde olarak büyük görünür, pratikte aynı bant demektir.

Bölüm	2023	2024	2025	2026	Program sayısı
Tıp	0,11	0,10	0,10	0,09	183 → 232
Hukuk	0,06	0,11	0,07	0,06	128 → 135
Diş Hekimliği	0,21	0,20	0,20	0,21	150 → 158
Eczacılık	0,30	0,28	0,27	0,28	77 → 103

Son sütun önemli: Tıp’ta program sayısı belirgin şekilde artmasına rağmen göreli sıralama neredeyse hiç değişmedi. Yani arz büyüdüğü hâlde talep onu karşıladı. Bu, yazılım tarafındaki tablonun tam tersi.

---

6. Öğretmenlikte iki zıt yön

Eğitim fakültelerinde tek bir eğilim yok. İlköğretim Matematik Öğretmenliği dört yılda yüzde 163 ile listenin en çok gerileyen bölümü oldu; incelediğimiz 23 programının tamamı 2023’in gerisinde. Buna karşılık Özel Eğitim Öğretmenliği yüzde 36 değerlenerek en çok yükselenler arasına girdi.

Bölüm	Puan türü	Göreli sıra 2023 → 2026 (küçük = daha seçici)	4 yıl	Son yıl
Özel Eğitim Öğretmenliği	Sözel	0,10 → 0,06	%36 değerlendi	%1 geriledi
Okul Öncesi Öğretmenliği	Sözel	0,17 → 0,14	%18 değerlendi	%1 geriledi
Almanca Öğretmenliği	Dil	1,49 → 1,41	%5 değerlendi	%10 değerlendi
İngilizce Öğretmenliği	Dil	0,76 → 0,76	değişmedi	%15 geriledi
Fransızca Öğretmenliği	Dil	0,91 → 0,93	%2 geriledi	%1 geriledi
Türkçe Öğretmenliği	Sözel	0,31 → 0,37	%21 geriledi	%12 değerlendi
Sınıf Öğretmenliği	Eşit Ağırlık	0,28 → 0,35	%23 geriledi	%6 geriledi
Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Öğretmenliği	Sayısal	1,24 → 1,52	%23 geriledi	%12 geriledi
Sosyal Bilgiler Öğretmenliği	Sözel	0,69 → 0,99	%44 geriledi	%11 değerlendi
Matematik Öğretmenliği	Sayısal	0,42 → 0,84	%100 geriledi	%13 geriledi
İlköğretim Matematik Öğretmenliği	Sayısal	0,45 → 1,18	%163 geriledi	%3 geriledi

Son sütuna bakın: matematik ve sosyal bilgiler öğretmenliğinde dört yıllık düşüş son yıl durmuş ya da yavaşlamış görünüyor. Öğretmenlik tarafında dibin görülmüş olabileceğine dair ilk sinyal bu.

---

7. Puan türü panoraması: arz nereye kaydı?

Bölümlerin ötesine geçip puan türlerine bakınca üniversitelerin kapasiteyi nereye taşıdığı görünüyor.

Puan türü	Program 2023 → 2026	Arz değişimi	Medyan sıra 2023 → 2026	Sıra değişimi
Sayısal	4.008 → 4.638	%16 arttı	173.332 → 153.724	%11 ileri
Eşit Ağırlık	3.015 → 3.146	%4 arttı	369.846 → 248.373	%33 ileri
Sözel	1.517 → 1.553	%2 arttı	121.279 → 94.682	%22 ileri
Dil	553 → 568	%3 arttı	33.228 → 24.416	%27 ileri

Tek başına en dikkat çekici satır sayısal: program sayısı 4.008’den 4.638’e çıktı. Diğer puan türleri neredeyse yerinde sayıyordu. Üniversiteler yeni kapasiteyi ağırlıkla sayısal alana açtı: sağlık, mühendislik ve yeni bilişim etiketleri. Bu, sayısal alandaki rekabetin neden bölüm bölüm bu kadar farklı davrandığını da açıklıyor.

---

8. Devlet ve vakıf üniversiteleri ayrışıyor

Üniversite türü	Program	Göreli sıra 2023 → 2026 (küçük = daha seçici)	4 yıl	Son yıl
Devlet	4.963	1,33 → 1,21	%9 değerlendi	%2 değerlendi
Vakıf	2.456	0,53 → 0,61	%15 geriledi	%5 geriledi

Yön net: devlet programları dört yılda yüzde 9 değerlenirken vakıf programları yüzde 15 geriledi.

Bu tabloyu okurken bir uyarı şart. Vakıf üniversitelerinin programları YÖK Atlas’ta burs kademelerine göre ayrı ayrı listelenir: aynı bölümün “Burslu”, “%50 İndirimli” ve “Ücretli” satırları vardır. Yani vakıf tarafındaki medyan, kurumların değil burs kademelerinin medyanıdır. Vakıf satırındaki gerileme büyük ölçüde burslu kontenjanların artması ve burs politikalarının gevşemesiyle ilgilidir; “vakıf üniversiteleri kötüleşti” diye okunamaz. Devlet satırı bu sorundan etkilenmez.

---

9. Rekabet hangi bantta gevşedi? Tepeden tabana kayma

Şimdiye kadar bölümlere baktık. Şimdi tersten bakalım: sıralamanın hangi diliminde ne oldu? Programları dört yıl önceki başarı sıralamalarına göre bantlara ayırdık.

Sıralama bandı	Program	4 yıl	Son yıl	Gerileyen program oranı
İlk 10 bin	140	%6 geriledi	%24 geriledi	%60
10-50 bin	724	%3 değerlendi	%4 geriledi	%39
50-150 bin	945	%2 geriledi	%3 geriledi	%52
150-400 bin	1.279	%9 değerlendi	%1 değerlendi	%33
400 bin ve sonrası	1.592	%11 değerlendi	%5 değerlendi	%24

Son sütun raporun en net bulgularından biri. En tepedeki bantta programların %60‘i dört yılda geriledi. En alttaki bantta bu oran %24. İki uç arasındaki fark açık: zirveye girmek dört yıl öncesine göre kolaylaştı, tabana girmek zorlaştı.

Arada tam bir düzen olmadığını da söylemek gerekiyor: 50-150 bin bandı, hemen üstündeki 10-50 bin bandından daha çok geriledi. Yani hareket kademeli bir kayma değil, iki uçta belirgin ve ortada karışık. Orta bantta bölüm seçimi, bandın kendisinden daha belirleyici.

Son yıl sütunu eğilimin sürdüğünü gösteriyor. İlk 10 binde gevşeme tek yılda yüzde 24 ile hızlandı, en alt bantta ise sıkışma sürüyor. Pratik sonuç: ilk 10 bin hedefi olan bir aday için tablo dört yıl öncesine göre lehte, alt bantta hedefleyen aday içinse aleyhte.

---

10. Üniversite bazında: köklü olan geriledi, yeni olan yükseldi

Aynı hareket kurum düzeyinde de görünüyor. En az 15 programı dört yıl boyunca izlenebilen üniversitelerin program medyanlarına baktık.

Üniversite	Program	4 yıl	Son yıl
Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi	28	%24 değerlendi	%5 değerlendi
Yalova Üniversitesi	24	%21 değerlendi	%7 değerlendi
Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi	27	%18 değerlendi	%6 değerlendi
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi	51	%18 değerlendi	%2 geriledi
İskenderun Teknik Üniversitesi	20	%17 değerlendi	%7 değerlendi
Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi	18	%17 değerlendi	%7 değerlendi
Tarsus Üniversitesi	17	%17 değerlendi	%8 değerlendi
Uşak Üniversitesi	45	%16 değerlendi	%8 değerlendi
Kırklareli Üniversitesi	37	%16 değerlendi	%6 değerlendi
Sağlık Bilimleri Üniversitesi	36	%15 değerlendi	%4 değerlendi

Listedeki isimler ağırlıkla 2007 sonrası kurulmuş devlet üniversiteleri: Bandırma Onyedi Eylül, Yalova, Bilecik Şeyh Edebali, İskenderun Teknik, Tarsus. Bu üniversiteler dört yıl önce girilebilecek en kolay seçenekler arasındaydı; bugün belirgin biçimde daha rekabetli.

Üniversite	Program	4 yıl	Son yıl
Türk-Alman Üniversitesi	15	%86 geriledi	%33 geriledi
Boğaziçi Üniversitesi	19	%49 geriledi	%28 geriledi
Orta Doğu Teknik Üniversitesi	38	%33 geriledi	%33 geriledi
Adıyaman Üniversitesi	27	%9 geriledi	%6 değerlendi
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi	15	%9 geriledi	%10 geriledi
Dicle Üniversitesi	44	%8 geriledi	%4 değerlendi
Harran Üniversitesi	38	%6 geriledi	%4 değerlendi
Muş Alparslan Üniversitesi	27	%6 geriledi	%2 değerlendi
Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi	27	%5 geriledi	%5 değerlendi
Mardin Artuklu Üniversitesi	27	%3 geriledi	%4 değerlendi

Bu ikinci liste ilkinden daha çarpıcı. Boğaziçi, Orta Doğu Teknik ve Türk-Alman üniversiteleri, ölçtüğümüz 112 üniversite arasında en çok gerileyenler. Üstelik aradaki fark küçük değil: listenin geri kalanı yüzde 10 bandındayken bu üçü yüzde 30 ile 86 arasında.

Bunu doğru okumak önemli. Üç üniversitenin program portföyü ağırlıkla İngilizce mühendislik ve bilişim programlarından oluşuyor. Yani buradaki gerileme kurumların itibarıyla değil, o kurumların yoğunlaştığı alanla ilgili: raporun başındaki bilişim tablosu, kurum düzeyinde de aynı sonucu veriyor. Boğaziçi Bilgisayar Mühendisliği’nin 775’ten 4.560’a gerilemesi tek bir programın hikâyesi değil, o portföyün hikâyesi.

---

11. Hangi bölümde geçmişe güvenilir, hangisinde güvenilmez?

Tercih yaparken herkes geçen yılların taban puanına bakar. Ama bazı bölümler yıldan yıla çok oynuyor, bazıları neredeyse hiç oynamıyor. Bunu ölçtük: her bölümün yıllık göreli değişimlerinin standart sapması. Sayı küçükse bölüm öngörülebilir, büyükse geçmiş veriden çıkarım yapmak risklidir.

Bölüm	Program	Oynaklık	4 yıllık değişim
Dil ve Konuşma Terapisi	44	0,6	%37 değerlendi
Şehir ve Bölge Planlama	38	0,6	%12 değerlendi
Metalurji ve Malzeme Mühendisliği	25	1,2	%13 değerlendi
Matematik	107	1,5	%12 geriledi
Turizm İşletmeciliği	62	1,5	%9 değerlendi
Odyoloji	32	1,8	%10 değerlendi
Biyoloji	63	2,0	%6 geriledi
Tarım Ekonomisi	24	2,0	%13 geriledi

Bölüm	Program	Oynaklık	4 yıllık değişim
Pilotaj	23	63,9	%64 geriledi
İlköğretim Matematik Öğretmenliği	29	53,8	%163 geriledi
Hukuk	108	50,8	%7 değerlendi
Gazetecilik	42	31,5	%9 değerlendi
Yazılım Mühendisliği	64	28,4	%149 geriledi
Radyo, Televizyon ve Sinema	74	27,8	%20 değerlendi
Halkla İlişkiler ve Tanıtım	40	23,5	%40 değerlendi
Türkçe Öğretmenliği	76	21,4	%21 geriledi

İki liste birlikte okunmalı. İstikrarlı bölümlerde geçen yılın sıralaması bu yıl için makul bir tahmindir. Oynak bölümlerde ise tercih listesinde daha geniş bir güvenlik payı bırakmak gerekiyor: Hukuk, Pilotaj ve İlköğretim Matematik Öğretmenliği gibi bölümlerde tek yılın verisine dayanmak yanıltıcı olabilir. Dikkat: yüksek oynaklık bölümün kötü olduğunu göstermez, yalnızca tahmin edilebilirliğinin düşük olduğunu gösterir.

---

En çok değerlenen 20 bölüm (2023→2026)

Göreli sıralaması en çok küçülen, yani alanının ortalamasına kıyasla en çok seçici hâle gelen bölümler:

Bölüm	Puan türü	Program	Göreli sıra 2023 → 2026 (küçük = daha seçici)	Medyan sıra 2023 → 2026	Seçicilik
1. Tarih	Sözel	115	3,62 → 2,07	439.158 → 195.954	%43 değerlendi
2. Sanat Tarihi	Sözel	44	5,66 → 3,26	687.012 → 308.548	%42 değerlendi
3. Halkla İlişkiler ve Tanıtım	Sözel	40	3,17 → 1,89	384.419 → 178.828	%40 değerlendi
4. Yeni Medya ve İletişim	Sözel	30	0,77 → 0,47	92.934 → 44.573	%39 değerlendi
5. Dil ve Konuşma Terapisi	Sayısal	44	0,83 → 0,52	144.457 → 80.206	%37 değerlendi
6. Rekreasyon Yönetimi	Sözel	22	7,11 → 4,51	862.800 → 427.120	%37 değerlendi
7. Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri	Eşit Ağırlık	29	2,23 → 1,42	824.245 → 352.275	%36 değerlendi
8. İktisat	Eşit Ağırlık	137	1,95 → 1,25	720.820 → 309.790	%36 değerlendi
9. Maliye	Eşit Ağırlık	59	2,02 → 1,30	746.704 → 321.885	%36 değerlendi
10. Özel Eğitim Öğretmenliği	Sözel	74	0,10 → 0,06	11.728 → 5.878	%36 değerlendi
11. Gemi Makineleri İşletme Mühendisliği	Sayısal	10	0,51 → 0,34	89.217 → 52.550	%34 değerlendi
12. Havacılık Elektrik ve Elektroniği	Sayısal	11	1,74 → 1,17	301.221 → 179.703	%33 değerlendi
13. Halkla İlişkiler ve Reklamcılık	Sözel	42	0,98 → 0,67	118.936 → 63.544	%32 değerlendi
14. Reklamcılık	Sözel	11	0,67 → 0,46	81.806 → 43.760	%31 değerlendi
15. Gemi İnşaatı ve Gemi Makineleri Mühendisliği	Sayısal	10	0,55 → 0,39	95.946 → 59.409	%30 değerlendi
16. Ekonometri	Eşit Ağırlık	24	2,41 → 1,72	890.013 → 427.560	%28 değerlendi
17. Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları	Sözel	19	8,35 → 6,36	1.012.650 → 602.572	%24 değerlendi
18. Hemşirelik	Sayısal	249	1,09 → 0,86	188.729 → 131.553	%21 değerlendi
19. Sağlık Yönetimi	Eşit Ağırlık	82	1,69 → 1,33	626.221 → 330.840	%21 değerlendi
20. Görsel İletişim Tasarımı	Sözel	49	0,58 → 0,45	69.870 → 43.073	%21 değerlendi

En çok gerileyen 20 bölüm (2023→2026)

Göreli sıralaması en çok büyüyen, yani alanının ortalamasına kıyasla en çok ulaşılabilir hâle gelen bölümler:

Bölüm	Puan türü	Program	Göreli sıra 2023 → 2026 (küçük = daha seçici)	Medyan sıra 2023 → 2026	Seçicilik
1. İlköğretim Matematik Öğretmenliği	Sayısal	29	0,45 → 1,18	77.861 → 181.303	%163 geriledi
2. Yazılım Mühendisliği	Sayısal	64	0,32 → 0,80	55.948 → 123.508	%149 geriledi
3. Bilgisayar Mühendisliği	Sayısal	181	0,31 → 0,67	53.816 → 103.047	%116 geriledi
4. Matematik Öğretmenliği	Sayısal	12	0,42 → 0,84	72.498 → 128.810	%100 geriledi
5. Dijital Oyun Tasarımı	Sayısal	21	0,77 → 1,44	133.025 → 221.039	%87 geriledi
6. Grafik Tasarımı	Eşit Ağırlık	11	0,52 → 0,95	190.900 → 235.357	%84 geriledi
7. Pilotaj	Sayısal	23	0,07 → 0,12	12.522 → 18.263	%64 geriledi
8. Psikoloji	Eşit Ağırlık	216	0,30 → 0,46	111.415 → 113.946	%52 geriledi
9. Tekstil ve Moda Tasarımı	Eşit Ağırlık	16	1,47 → 2,21	543.502 → 549.618	%51 geriledi
10. Moleküler Biyoloji ve Genetik	Sayısal	81	1,11 → 1,60	191.533 → 245.208	%44 geriledi
11. Sosyal Bilgiler Öğretmenliği	Sözel	61	0,69 → 0,99	83.737 → 93.856	%44 geriledi
12. Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık	Eşit Ağırlık	84	0,36 → 0,50	134.520 → 124.626	%38 geriledi
13. Arap Dili ve Edebiyatı	Dil	10	2,79 → 3,81	92.549 → 93.008	%37 geriledi
14. İngilizce Mütercim ve Tercümanlık	Dil	61	0,63 → 0,78	20.921 → 18.996	%24 geriledi
15. Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Öğretmenliği	Sayısal	12	1,24 → 1,52	214.358 → 234.336	%23 geriledi
16. Sınıf Öğretmenliği	Eşit Ağırlık	88	0,28 → 0,35	104.262 → 86.145	%23 geriledi
17. Ekonomi	Eşit Ağırlık	38	0,74 → 0,91	274.924 → 225.369	%22 geriledi
18. Endüstri Mühendisliği	Sayısal	127	0,41 → 0,50	70.969 → 76.509	%22 geriledi
19. Türkçe Öğretmenliği	Sözel	76	0,31 → 0,37	37.607 → 35.504	%21 geriledi
20. Çocuk Gelişimi	Eşit Ağırlık	52	0,73 → 0,87	269.190 → 217.300	%20 geriledi

---

Bu verilerden çıkan on fikir

Aşağıdakiler rapordaki sayıların doğrudan desteklediği çıkarımlar. Hepsi hipotez olarak okunmalı, çünkü YÖK Atlas yerleşme verisi niyeti değil sonucu ölçer: bir bölümün gerilemesi ilginin azalmasından da, o alandaki kapasitenin artmasından da kaynaklanabilir.

• Yazılımdaki düşüş “bölüm gözden düştü” değil, “etiket çoğaldı”. Bilişim ailesinde program sayısı 570’ten 655’e çıkarken Bilgisayar ve Yazılım Mühendisliği küçüldü. Aynı talep daha çok kapıya bölündü. Aday açısından sonuç şu: yazılım alanına girmek dört yıl önceye göre kolaylaştı, ama “hangi kapıdan” sorusu zorlaştı.
• Kontenjan artışı bir sonuç, sebep değil. Program sayısı daralan bölümlerin %54’i geriledi; program sayısı çok büyüyenlerin yalnızca %14’i. Üniversiteler talebin güçlü olduğu yere program açıyor. Dolayısıyla “kontenjan arttı, o yüzden taban düştü” cümlesi genel kural değil; tersine, kontenjan artışı çoğu zaman talebin güçlü olduğunun işareti.
• Rekabet tepeden tabana kaydı. Dört yıl önce ilk 10 binde olan programların %60’i geriledi; 400 binin gerisindekilerin %24’i. Yaygın kanının tersine, en çok hareket orta bantta değil zirvede. Zirveyi hedefleyen aday için tablo dört yıl öncesine göre lehte; alt bantta hedefleyen aday içinse aleyhte.
• Kurum itibarı ile program portföyü aynı şey değil. En çok gerileyen üniversiteler Boğaziçi, Orta Doğu Teknik ve Türk-Alman. Üçünün de portföyü İngilizce mühendislik ve bilişim ağırlıklı. Yani gerileme kurumun değerini değil, o kurumun yoğunlaştığı alanın talebini ölçüyor. Aynı mantık tersi için de geçerli: yükselen üniversiteler ağırlıkla yeni kurulmuş devlet üniversiteleri.
• Öğretmenlikte sorun kontenjan değil beklenti. Arz 781’den 725’e daralırken seçicilik de yüzde 26 geriledi. Kontenjan kısmak talebi geri getirmiyor. Atama beklentisi düzelmedikçe eğitim fakültelerinde bu eğilimin sürmesi beklenir.
• Sözel ve eşit ağırlık bölümlerinde “boş kalır” varsayımı artık geçersiz. Tarih, İktisat, Maliye ve Halkla İlişkiler dört yılda en çok değerlenenler arasında. Bu bölümleri “garanti seçenek” diye listenin sonuna koyan bir strateji bu yıl boşa düşebilir.
• Bazı bölümlerde geçmiş veri yol göstermiyor. Pilotaj, İlköğretim Matematik Öğretmenliği ve Hukuk yıldan yıla en çok oynayan bölümler. Buralarda geçen yılın sıralamasını hedef almak yerine geniş bir güvenlik payı bırakmak gerekiyor.
• Sıralama enflasyonu gerçek. Dört yılda medyan sıra 189.535’den 154.604’e indi. Eski yılların taban sıralarını olduğu gibi hedef almak sistematik olarak yanıltır; karşılaştırma her zaman aynı yılın içinden yapılmalı.
• Son yıl ile dört yıl aynı şeyi söylemiyor. Yön değiştiren bölümler bunun kanıtı: dört yıllık grafiği aşağı giden bir bölüm son yıl toparlanmış olabilir. Tercih kararında son yılın ağırlığı daha fazla olmalı, ama tek yıl da tek başına yeterli değil.
• Yeni açılan programlar zirveden değil ortadan öğrenci alıyor. Yeni bilişim programlarının göreli sıralaması 1,07, köklülerin 0,70. Yeni bir program açmak zirvedeki üniversiteyi değil orta bandı etkiliyor. Yeni açılmış bir programı tercih ederken ilk yılların taban puanının henüz oturmadığını hesaba katın.

---

Bu tablo aday için ne anlama geliyor?

• Puanı değil sıralamayı takip edin. Taban puanlar yıllar arasında karşılaştırılamaz; başarı sıralaması karşılaştırılabilir.
• Dört yıllık trend, tek yılın verisinden daha güvenilir bir yol göstericidir. Bir bölümün geçen yıl sıçraması tesadüf olabilir; dört yıl aynı yönde hareket etmesi olamaz. Ama son yılı da ayrı kontrol edin: bu raporda yön değiştiren bölümler var.
• Gerileyen bir bölüm “kötü” bölüm değildir. Rekabetin gevşemesi, dört yıl önce ulaşamayacağınız bir üniversitenin bugün erişilebilir olduğu anlamına gelir. Bilgisayar Mühendisliği’nde tam olarak bu oldu: aynı sıralamayla artık daha iyi bir üniversiteye yerleşilebiliyor.
• Yükselen bir bölümde geçen yılın taban puanına güvenmeyin. Dört yıl üst üste seçici hâle gelen bir bölümde bu yılın barajı da büyük olasılıkla yukarı çıkacaktır; tercih listenizde pay bırakın.
• Bölüm ortalaması, program gerçeği değildir. Aynı bölümün iki üniversitesi arasında on binlerce sıra fark olabiliyor. Karar verirken bölüm yazısındaki program tablosuna bakın.
• Akraba bölümlere birlikte bakın. Hedefiniz yazılımsa yalnızca Bilgisayar Mühendisliği’ne değil, yapay zekâ ve veri bölümlerine de bakın: aynı alana açılan kapı sayısı dört yılda arttı.

Analizin sınırları

• Veriler YÖK Atlas’ın yerleşme sonuçlarına dayanır. Kontenjanını doldurmayan programlara YÖK Atlas taban puan yazmaz; bu programlar karşılaştırmaya girmez.
• Geçmiş yıl verisi, bugün açık olan programların geçmişinden gelir. 2023’te öğrenci alıp 2026’ya gelmeden kapanan programlar bu nedenle görünmez. Kapanan programlar genellikle kontenjanını dolduramayanlar olduğu için bu, geçmiş yılların medyanını olduğundan bir miktar iyi gösterebilir.
• Göreli sıralama, puan türü içindeki medyana göre hesaplanır. Bir puan türünün tamamı birlikte hareket ederse bu yöntem o hareketi göstermez; kıyas her zaman alan içindedir. Puan türlerinin kendi arasındaki hareketi görmek için “Puan türü panoraması” bölümündeki ham sıralara bakın.
• Zirvedeki programlarda sıralama ölçeği çok sıkışıktır: birkaç puanlık değişim binlerce sıralık farka yol açar. İlk beş bindeki yüzdeleri bu nedenle temkinli okumak gerekir.
• Burslu, indirimli ve ücretli kademeler ile KKTC kampüsleri program örneklerine alınmadı; bu programların sıralaması öğrenci talebinden çok üniversitenin burs politikasıyla değişiyor. Devlet/vakıf karşılaştırmasında bu ayıklama yapılamadığı için o bölümde ayrıca uyardık.
• Karşılaştırma en az 10 programı olan 131 bölümü kapsar. Daha küçük bölümlerde tek bir programdaki dalgalanma ortalamayı bozduğu için listeye alınmadı.
• Yerleşme verisi sonucu ölçer, niyeti ölçmez. Bir bölümün gerilemesi adayların ona ilgisinin azalmasından da, o alandaki kontenjanın artmasından da kaynaklanabilir; rapordaki arz tabloları bu ikisini ayırmaya yardım eder ama kesin ayrım yapmaz.

---

İlgili yazılar

• Üniversite Taban Puanları 2026-2027: bölüm bölüm tam liste
• Bilgisayar Mühendisliği taban puanları ve başarı sıralamaları
• Yazılım Mühendisliği taban puanları ve başarı sıralamaları
• Tıp taban puanları ve başarı sıralamaları
• Hukuk taban puanları ve başarı sıralamaları
• Psikoloji taban puanları ve başarı sıralamaları
• İktisat taban puanları ve başarı sıralamaları
• Tarih taban puanları ve başarı sıralamaları